Ayushman Bharat Card: प्रत्येक नागरिकाला मिळणार 5 लाख पर्यंत मोफत उपचार!, असा करा घरबसल्या ऑनलाइन अर्ज आणि पहा रुग्णालयांची यादी

Ayushman Bharat Card: प्रत्येक नागरिकाला मिळणार 5 लाख पर्यंत मोफत उपचार!, असा करा घरबसल्या ऑनलाइन अर्ज आणि पहा रुग्णालयांची यादी

Home

‘ग्रामीण ओळख आणि ग्रामीण बातम्या’ (graminbatmya.com) कडून एक विशेष अहवाल: मी सामाजिक कार्यकर्ते शैलेश पवारा. ग्रामीण भागात राहणाऱ्या आपल्या सर्व नागरिकांना सरकारी योजनांबद्दल अचूक माहिती मिळावी, यासाठी आज आपण केंद्र सरकारच्या सर्वात मोठ्या आरोग्य उपक्रमाबद्दल—’आयुष्मान भारत कार्ड’बद्दल (Ayushman Bharat Card) सविस्तरपणे जाणून घेणार आहोत. ही योजना ग्रामीण भागातील नागरिकांसाठी वरदान ठरली आहे, ज्यामुळे पैशांच्या कमतरतेमुळे कोणताही गरीब व्यक्ती उपचारांपासून वंचित राहत नाही.

या लेखात, आपण आयुष्मान भारत कार्ड काय आहे, तुम्ही तुमची पात्रता ऑनलाइन कशी तपासू शकता आणि कोणती कागदपत्रे आवश्यक आहेत—हे सर्व अगदी सोप्या भाषेत समजून घेणार आहोत.

Table of Contents

आयुष्मान भारत कार्ड काय आहे?

आयुष्मान भारत कार्ड (‘आयुष्मान हेल्थ कार्ड’ म्हणूनही ओळखले जाते) हे केंद्र सरकारद्वारे जारी केलेले एक मोफत डिजिटल आरोग्य कार्ड आहे. या योजनेअंतर्गत, पात्र कुटुंबांना दरवर्षी ₹५ लाख पर्यंत मोफत (कॅशलेस) उपचार मिळतात.

  • या Ayushman Bharat Card द्वारे, तुम्ही देशभरातील ३६,२२९ पेक्षा जास्त सूचीबद्ध रुग्णालयांमध्ये (सरकारी आणि खाजगी दोन्ही) मोफत उपचारांचा लाभ घेऊ शकता.
  • रुग्णालयात दाखल होण्यापासून ते शस्त्रक्रिया, औषधोपचार आणि निदान चाचण्यांपर्यंतचा सर्व खर्च सरकार थेट रुग्णालयाला देऊन उचलते. तुम्हाला तुमच्या खिशातून एक रुपयाही खर्च करावा लागत नाही.
  • ऑक्टोबर २०२४ पासून लागू झालेल्या नवीन नियमांनुसार, ७० वर्षे किंवा त्याहून अधिक वयाचे सर्व ज्येष्ठ नागरिक, त्यांच्या उत्पन्नाची पातळी विचारात न घेता, आता या Ayushman Bharat Card योजनेअंतर्गत ₹५ लाखांच्या स्वतंत्र लाभासाठी पात्र आहेत.

आयुष्मान भारतसाठी ऑनलाइन पात्रतेचे निकष काय आहेत?

आयुष्मान भारत योजनेसाठी कोण पात्र आहे हे ठरवण्यासाठी सरकारला स्वतंत्र अर्जाची आवश्यकता नसते. Ayushman Bharat Card ची पात्रता २०११ च्या सामाजिक-आर्थिक आणि जात जनगणना (SECC 2011) डेटाबेसच्या आधारे निश्चित केली जाते. महाराष्ट्राच्या संदर्भात, खालील निकष महत्त्वाचे आहेत:

  • शिधापत्रिका धारक: राज्यातील जी कुटुंबे पिवळे, अंत्योदय (AAY) किंवा केशरी शिधापत्रिका धारक आहेत, ती या योजनेसाठी पात्र आहेत (कारण ही योजना महाराष्ट्रात महात्मा ज्योतिराव फुले जन आरोग्य योजनेसोबत संयुक्तपणे चालते).
  • ग्रामीण भागातील निकष: यामध्ये कच्च्या (तात्पुरत्या) घरात राहणारी कुटुंबे, भूमिहीन मजूर, अनुसूचित जाती (SC) किंवा अनुसूचित जमाती (ST) प्रवर्गातील कुटुंबे आणि ज्या कुटुंबांमध्ये कोणताही प्रौढ कमावता सदस्य नाही, अशा कुटुंबांचा समावेश होतो.
  • ज्येष्ठ नागरिक: कुटुंबाची आर्थिक स्थिती विचारात न घेता, ७० वर्षे किंवा त्याहून अधिक वयाचे सर्व ज्येष्ठ नागरिक पात्र आहेत.

ऑनलाइन पात्रता कशी तपासावी?

तुम्ही तुमच्या मोबाईल फोनवरून beneficiary.nha.gov.in या अधिकृत पोर्टलला भेट देऊन आणि तुमचा मोबाईल नंबर व शिधापत्रिका किंवा आधार क्रमांक टाकून २ मिनिटांत तुमची Ayushman Bharat Card ची पात्रता तपासू शकता.

आयुष्मान भारत कार्ड मिळवण्यासाठी आवश्यक कागदपत्रे

ऑनलाइन ई-केवायसी (Ayushman Bharat Card e-KYC) प्रक्रिया पूर्ण करण्यासाठी, किंवा जवळच्या आपले सरकार सेवा केंद्राला (CSC) भेट देऊन कार्ड मिळवण्यासाठी, खालील कागदपत्रे आवश्यक आहेत:

  • १. आधार कार्ड: ज्या कुटुंबातील सदस्यासाठी कार्ड बनवले जात आहे, त्यांचे आधार कार्ड (ऑनलाइन ओटीपी पडताळणीसाठी आधार कार्ड मोबाइल नंबरशी जोडलेले असणे आवश्यक आहे).
  • २. शिधापत्रिका: कुटुंबाची ओळख प्रस्थापित करण्यासाठी आणि कुटुंबातील सर्व सदस्यांची नावे सत्यापित करण्यासाठी एक वैध शिधापत्रिका (पिवळी किंवा नारंगी).
  • ३. मोबाइल नंबर: ओटीपी पडताळणीसाठी एक कार्यरत मोबाइल नंबर.
  • ४. शासकीय ओळखपत्र (लागू असल्यास): शिधापत्रिका नसल्यास, काही राज्यांमध्ये केंद्र सरकारने जारी केलेले ‘कौटुंबिक ओळखपत्र’ किंवा ‘पंतप्रधान’ नोंदणी दस्तऐवज स्वीकारले जाऊ शकते.

(टीप: ज्येष्ठ नागरिकांसाठी, त्यांचे वय ७० वर्षांपेक्षा जास्त आहे हे सत्यापित करण्यासाठी फक्त आधार कार्ड आणि मोबाइल ओटीपी पुरेसे आहेत.)

तुमचे Ayushman Bharat Card डाउनलोड करण्याचे ३ सोपे मार्ग

पद्धत १: अधिकृत पोर्टलद्वारे (beneficiary.nha.gov.in)

  • तुमचा मोबाईल नंबर आणि OTP वापरून पोर्टलवर लॉग इन करा.
  • कुटुंबातील सदस्याचे नाव निवडा.
  • फाईल PDF म्हणून सेव्ह करण्यासाठी ‘Download Card’ वर क्लिक करा.

पद्धत २: उमंग ॲपद्वारे

  • गुगल प्ले स्टोअर किंवा ॲपल ॲप स्टोअरवरून ‘उमंग’ ॲप डाउनलोड करा.
  • नोंदणी करा किंवा तुमचा मोबाईल नंबर वापरून लॉग इन करा.
  • सर्च बारमध्ये ‘PMJAY’ शोधा आणि सेवा निवडा.
  • तुमच्या मोबाईल नंबरवर पाठवलेला OTP वापरून लॉग इन करा आणि तुमचे आयुष्मान कार्ड डाउनलोड करा.

पद्धत ३: रुग्णालयाला भेट देणे (ऑफलाइन पद्धत)

  • कोणत्याही पीएम-जेएवाय (PM-JAY) संलग्न रुग्णालयाला भेट द्या. • रुग्णालयातील ‘आयुष्मान मित्र’ हेल्प डेस्कला भेट द्या.
  • आपले आधार कार्ड आणि रेशन कार्ड सादर करा.
  • आयुष्मान मित्र तुमची पात्रता तपासून जागेवरच, विनामूल्य तुमचे कार्ड प्रिंट करून देईल.

Ayushman Bharat Card लाभार्थी पोर्टल काय आहे?

राष्ट्रीय आरोग्य प्राधिकरणाने (NHA) सर्वसामान्यांसाठी beneficiary.nha.gov.in हे अधिकृत पोर्टल सुरू केले आहे. या एकाच पोर्टलद्वारे, तुम्ही एजंटच्या मदतीशिवाय खालील कामे स्वतः करू शकता:

  • योजनेसाठी तुमची पात्रता तपासा.
  • आधार ई-केवायसी (Aadhaar e-KYC) पूर्ण करा.
  • नवीन आयुष्मान कार्डसाठी मंजुरी मिळवा.
  • कुटुंबातील सदस्यांची आयुष्मान कार्डे पीडीएफ (Ayushman Bharat Card PDF) स्वरूपात डाउनलोड करा.
  • तुमच्या कार्डची सद्यस्थिती तपासा.

आयुष्मान भारत लाभार्थी पोर्टलवर लॉग इन कसे करावे?

पोर्टलवर लॉग इन करण्यासाठी तुम्हाला कोणत्याही विशेष यूजर आयडी किंवा पासवर्डची आवश्यकता नाही. तुम्ही थेट तुमच्या मोबाईल नंबरचा वापर करून लॉग इन करू शकता. फक्त या सोप्या पायऱ्यांचे अनुसरण करा:

  • १. अधिकृत लिंक उघडा: तुमच्या मोबाईल फोन किंवा कॉम्प्युटरवरील ब्राउझरचा वापर करून beneficiary.nha.gov.in या वेबसाईटवर जा.
  • २. ‘लाभार्थी’ पर्याय निवडा: होम पेजवर, तुम्हाला उजव्या बाजूला ‘लाभार्थी’ आणि ‘ऑपरेटर’ असे दोन पर्याय दिसतील. ‘लाभार्थी’ निवडा.
  • ३. तुमचा मोबाईल नंबर टाका: तुमचा सध्याचा १०-अंकी मोबाईल नंबर टाका आणि ‘सत्यापित करा’ बटणावर क्लिक करा.
  • ४. ओटीपी टाका: तुमच्या मोबाईल फोनवर मिळालेला ६-अंकी ओटीपी काळजीपूर्वक टाका आणि स्क्रीनवर दिसणारा कॅप्चा कोड देखील टाका.
  • ५. लॉग इन करा: शेवटी, ‘लॉग इन’ बटणावर क्लिक करा. तुमचे लाभार्थी डॅशबोर्ड उघडेल, जिथे तुम्ही तुमचे राज्य, जिल्हा आणि रेशन कार्ड क्रमांक टाकून तुमचे आयुष्मान कार्ड पाहू आणि डाउनलोड करू शकता.

आयुष्मान भारत कार्डसाठी ऑनलाइन अर्ज कसा करावा?

आयुष्मान भारत योजनेसाठी नोंदणी करण्याकरिता कोणताही वेगळा किंवा नवीन अर्ज नाही. ही एक पात्रतेवर आधारित योजना आहे. तुमचे नाव २०११ च्या सामाजिक-आर्थिक जात जनगणनेच्या (SECC 2011) डेटाबेसमध्ये किंवा Ayushman Bharat Card पात्र शिधापत्रिका धारकांच्या यादीत असणे आवश्यक आहे. जर तुमचे नाव यादीत असेल, तर तुम्ही अधिकृत NHA (राष्ट्रीय आरोग्य प्राधिकरण) लाभार्थी पोर्टलला भेट देऊन, आधार ई-केवायसी प्रक्रिया पूर्ण करू शकता आणि तुमचे आयुष्मान कार्ड स्वतः तयार करू शकता किंवा डाउनलोड करू शकता.

आयुष्मान भारत कार्डसाठी तुमची पात्रता ऑनलाइन कशी तपासावी?

तुमची पात्रता तपासणे खूप सोपे आहे: ते खालीलप्रमाणे वाचा.

  • १. सर्वप्रथम, NHA लाभार्थी पोर्टलवर जा.
  • २. ‘लाभार्थी’ (Beneficiary) हा पर्याय निवडा, तुमचा मोबाईल नंबर टाका आणि OTP वापरून लॉग इन करा.
  • ३. तुमचे राज्य आणि जिल्हा निवडा, आणि ‘सर्च बाय’ (Search By) पर्यायाखाली ‘फॅमिली आयडी’ (रेशन कार्ड क्रमांक) किंवा ‘आधार क्रमांक’ यापैकी एक निवडा.
  • ४. जर तुमचे नाव आणि तुमच्या कुटुंबातील सदस्यांची नावे स्क्रीनवर दिसत असतील (जी अनेकदा हिरव्या किंवा इतर वेगळ्या रंगात हायलाइट केलेली असतात), तर याचा अर्थ तुम्ही या योजनेसाठी पात्र आहात.

महाराष्ट्रात आयुष्मान भारत कार्डसाठी ऑनलाइन अर्ज कसा करावा?

महाराष्ट्रात केंद्र सरकारची ‘आयुष्मान भारत योजना’ आणि राज्य सरकारची ‘महात्मा ज्योतिराव फुले जन आरोग्य योजना’ (MJPJAY) एकाच वेळी राबविण्यात येतात. महाराष्ट्रातील ज्या कुटुंबांकडे पिवळे रेशन कार्ड, अंत्योदय अन्न योजना (AAY) कार्ड, अन्नपूर्णा कार्ड किंवा केशरी रेशन कार्ड आहे, ती या योजनेसाठी पात्र आहेत. तुम्हाला वेगळा ऑनलाइन अर्ज सादर करण्याची आवश्यकता नाही. तुम्ही तुमच्या रेशन कार्ड आणि आधार कार्डसह तुमच्या जवळच्या ‘आपले सरकार सेवा केंद्र’ (CSC केंद्र) किंवा सरकारी किंवा सूचीबद्ध खाजगी रुग्णालयातील ‘आयुष्मान मित्र’ हेल्प डेस्कला भेट देऊन तुमचे कार्ड विनामूल्य मिळवू शकता.

PMJAY साठी अधिकृत लॉगिन आणि लाभार्थी पोर्टल कोणते आहे?

(www.pmjay.gov.in लॉगिन / Ayushman Bharat Card लाभार्थी लॉगिन/पोर्टल?) नागरिकांना त्यांची पात्रता तपासण्यासाठी आणि त्यांचे Ayushman Bharat Card डाउनलोड करण्यासाठी अधिकृत पोर्टल beneficiary.nha.gov.in आहे. सामान्य माहितीसाठी, वेबसाइट pmjay.gov.in आहे. पोर्टलवर लॉगिन करण्यासाठी:

  • १. पोर्टलच्या मुख्य पृष्ठावर, उजवीकडील ‘लाभार्थी’ (Beneficiary) पर्याय निवडा.
  • २. तुमचा सक्रिय मोबाइल नंबर प्रविष्ट करा आणि ‘सत्यापित करा’ (Verify) वर क्लिक करा.
  • ३. तुमच्या मोबाइलवर प्राप्त झालेला OTP आणि स्क्रीनवर दिसणारा कॅप्चा कोड प्रविष्ट करा, त्यानंतर ‘लॉगिन’ (Login) बटणावर क्लिक करा.

आयुष्मान भारत कार्डसाठी ऑनलाइन अर्ज करण्याची अंतिम मुदत काय आहे?

Ayushman Bharat Card मिळवण्यासाठी कोणतीही अंतिम मुदत नाही. ही एक चालू असलेली सरकारी योजना आहे. जर तुम्ही पात्रतेचे निकष पूर्ण करत असाल, तर तुम्ही तुमचे आयुष्मान कार्ड वर्षातील कोणत्याही दिवशी ऑनलाइन किंवा ऑफलाइन डाउनलोड किंवा प्रिंट करू शकता.

आयुष्मान भारत कार्ड अंतर्गत सूचीबद्ध रुग्णालयांची यादी कशी पाहावी?

१. अधिकृत वेबसाइटला भेट द्या: तुमच्या मोबाईल फोन किंवा कॉम्प्युटर ब्राउझरमध्ये hospitals.pmjay.gov.in ही अधिकृत लिंक उघडा.

२. राज्य आणि जिल्हा निवडा:

  • ‘राज्य’ ड्रॉप-डाउन मेन्यूमधून ‘महाराष्ट्र’ (किंवा तुमचे संबंधित राज्य) निवडा.
  • ‘जिल्हा’ पर्यायाखाली तुमचा जिल्हा निवडा (उदा., नंदुरबार, धुळे, नाशिक, इत्यादी).

३. रुग्णालयाचा प्रकार निवडा: तुम्हाला सरकारी रुग्णालये, खाजगी रुग्णालये किंवा दोन्ही पाहायचे आहेत का ते निवडा. तुम्हाला सर्व उपलब्ध रुग्णालये पाहायची असल्यास, ‘सार्वजनिक आणि खाजगी’ निवडा.

४. विशेषत्व निवडा: तुम्ही एखाद्या विशिष्ट आजारावर किंवा स्थितीवर (उदा., हृदयरोग, कर्करोग किंवा नेत्र शस्त्रक्रिया) उपचार करण्यासाठी रुग्णालय शोधत असाल, तर संबंधित ‘विशेषत्व’ निवडा. अन्यथा, तुम्ही हा पर्याय रिकामा सोडू शकता.

५. कॅप्चा कोड प्रविष्ट करा आणि शोधा: स्क्रीनवर दिसणारा कॅप्चा कोड दिलेल्या बॉक्समध्ये अचूकपणे प्रविष्ट करा आणि ‘सर्च’ बटणावर क्लिक करा.

झाले! शोध घेतल्यानंतर, निवडलेल्या जिल्ह्यातील सर्व पात्र रुग्णालयांची यादी तुमच्या स्क्रीनवर दिसेल. यामध्ये रुग्णालयांचे संपूर्ण पत्ते, फोन नंबर आणि ज्या आजारांवर/स्थितींवर मोफत उपचार उपलब्ध आहेत त्याबद्दलची माहिती समाविष्ट असेल.

महत्त्वाची नोंद: या यादीतील प्रत्येक रुग्णालयात ‘आयुष्मान मित्र’ हेल्प डेस्क आहे. रुग्णालयात पोहोचल्यावर, तुम्ही थेट या डेस्कशी संपर्क साधू शकता; ते तुमचे Ayushman Bharat Card सत्यापित करतील आणि मोफत (कॅशलेस) उपचारांसाठी नावनोंदणी करण्याच्या प्रक्रियेत तुम्हाला मदत करतील.

FAQ

Ayushman Bharat Card लाभार्थी पोर्टल काय आहे?

Ayushman Bharat Card लाभार्थी पोर्टल राष्ट्रीय आरोग्य प्राधिकरणाने (NHA) सर्वसामान्यांसाठी beneficiary.nha.gov.in हे अधिकृत पोर्टल आहे.

आयुष्मान भारत कार्डसाठी ऑनलाइन अर्ज कसा करावा?

आयुष्मान भारत कार्डसाठी beneficiary.nha.gov.in हे अधिकृत पोर्टल वापरून Download करू शकता किंवा जवळच्या ‘आपले सरकार सेवा केंद्र’ (CSC केंद्र) जाणून काढू शकता.

आयुष्मान भारत कार्ड अंतर्गत सूचीबद्ध रुग्णालयांची यादी कशी पाहावी?

Ayushman Bharat Card अंतर्गत सूचीबद्ध रुग्णालयांची यादी अधिकृत वेबसाइटला hospitals.pmjay.gov.in वरून यादी काढू शकता.

प्रतिक्रिया व्यक्त करा

आपला ई-मेल अड्रेस प्रकाशित केला जाणार नाही. आवश्यक फील्डस् * मार्क केले आहेत