10th 12th Board Exam Fee Waiver 2027: महाराष्ट्र राज्यातील सर्व विद्यार्थी, पालक आणि सुशिक्षक बांधवांना नमस्कार! आपल्या ‘ग्रामीण बातम्या’ या हक्काच्या आणि विश्वसनीय न्यूज पोर्टलवर तुमचे मनःपूर्वक स्वागत आहे. यंदा महाराष्ट्रातील अनेक भागांमध्ये पावसाचे प्रमाण कमी झाल्यामुळे राज्य सरकारने राज्यातील एकूण ३०५ तालुक्यांमध्ये दुष्काळग्रस्त परिस्थिती घोषित केली आहे.
या दुष्काळी परिस्थितीमुळे ग्रामीण भागातील शेतकऱ्यांचे आणि नागरिकांचे मोठे आर्थिक नुकसान झाले आहे. याच पार्श्वभूमीवर, गरीब आणि गरजू शेतकऱ्यांच्या मुलांचे शिक्षण थांबू नये म्हणून राज्य सरकारने 10th 12th Board Exam Fee Waiver, एक अत्यंत कौतुकास्पद आणि मोठा निर्णय घेतला आहे.
महाराष्ट्र राज्य माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण मंडळाने (MSBSHSE) एक अधिकृत परिपत्रक प्रसिद्ध केले असून, त्यानुसार फेब्रुवारी-मार्च २०२७ मध्ये होणाऱ्या इयत्ता १० वी (SSC) आणि इयत्ता १२ वी (HSC) च्या बोर्ड परीक्षेसाठी दुष्काळग्रस्त भागातील विद्यार्थ्यांचे परीक्षा शुल्क पूर्णपणे माफ करण्यात आले आहे.आजच्या या विशेष महा-लेखात आपण या शासकीय परिपत्रकाचा सविस्तर अर्थ, फी माफीसाठी कोणते विद्यार्थी पात्र आहेत, पालकांना याचा लाभ कसा मिळणार आणि शाळा-महाविद्यालयांसाठी कोणते नियम ठरवण्यात आले आहेत, याची संपूर्ण व अचूक माहिती पाहणार आहोत.
10th 12th Board Exam Fee Waiver GR
📜 शिक्षण मंडळाच्या परिपत्रकातील मुख्य ठळक मुद्दे
महाराष्ट्र बोर्डाचे सचिव डॉ. दीपक माळी यांच्या स्वाक्षरीने जारी करण्यात आलेल्या 10th 12th Board Exam Fee Waiver, या अधिकृत पत्रात स्पष्ट आदेश देण्यात आले आहेत की, फेब्रुवारी-मार्च २०२७ मध्ये घेण्यात येणाऱ्या १० वी आणि १२ वीच्या परीक्षांचे आवेदन पत्र (Exam Forms) भरताना दुष्काळग्रस्त तालुक्यांतील विद्यार्थ्यांकडून कोणतेही परीक्षा शुल्क (10th 12th Board Exam Fee Waiver) आकारले जाऊ नये.या योजनेचा मुख्य हेतू हा आहे की, दुष्काळी परिस्थितीमुळे कोणत्याही विद्यार्थ्याचे आर्थिक अडचणींमुळे परीक्षेचे फॉर्म भरायचे राहू नयेत. या विद्यार्थ्यांच्या शुल्काची प्रतिपूर्ती (भरपाई) राज्य शासनाकडून थेट शिक्षण मंडळाला केली जाणार आहे.
🎯 परीक्षा शुल्क माफीसाठी कोणकोणते विद्यार्थी पात्र आहेत?
(Rules & Eligibility)अनेकदा पालकांमध्ये संभ्रम असतो की ही फी माफी कोणाला मिळणार.10th 12th Board Exam Fee Waiver GR, या परिपत्रकात पात्रतेचे एकूण १२ अतिशय महत्त्वाचे नियम दिले आहेत, 10th 12th Board Exam Fee Waiver ते खालीलप्रमाणे:
१. ३०५ दुष्काळग्रस्त तालुके: हा लाभ केवळ १४ ऑक्टोबर २०२४ च्या शासन निर्णयानुसार दुष्काळग्रस्त जाहीर झालेल्या ३०५ तालुक्यांतील मंडळाच्या माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शाळा आणि कनिष्ठ महाविद्यालयांतील पात्र विद्यार्थ्यांनाच मिळेल.
२. सर्व शाळांना नियम लागू: ही योजना शासकीय शाळा, खाजगी अनुदानित, विनाअनुदानित तसेच स्वयंअर्थसहाय्यित (Self-Financed) शाळा आणि कनिष्ठ महाविद्यालयांतील सर्व विद्यार्थ्यांना लागू राहील.
३. रिपीटर (Repeater) विद्यार्थ्यांनाही लाभ: जे विद्यार्थी ही परीक्षा दुसऱ्यांदा देत आहेत (नापास झालेले किंवा क्लास इम्प्रूव्हमेंटचे विद्यार्थी), त्यांनाही या फी माफीचा लाभ मिळेल.
४. बहिःस्थ (External) विद्यार्थी: १७ नंबरचा फॉर्म भरून खाजगीरीत्या (External) परीक्षा देणाऱ्या विद्यार्थ्यांनाही यातून सवलत देण्यात आली आहे.
५. शहरात राहणारे ग्रामीण विद्यार्थी: जर एखाद्या विद्यार्थ्याचे पालक मूळचे दुष्काळग्रस्त तालुक्यातील रहिवासी असतील आणि शेतकरी असतील, पण तो विद्यार्थी शहरात किंवा इतर ठिकाणी हॉस्टेलवर राहून शिक्षण घेत असेल, तरीही त्याला फी माफ केली जाईल.
६. मागासवर्गीय विद्यार्थी: दुष्काळग्रस्त भागातील अनुसूचित जाती (SC) आणि अनुसूचित जमाती (ST) प्रवर्गातील विद्यार्थ्यांचे परीक्षा शुल्क देखील न घेता अर्ज भरले जातील आणि त्यांचे शुल्क संबंधित विभागाकडून मंडळाला दिले जाईल.
⚠️ शाळा आणि महाविद्यालयांसाठी कठोर शासकीय नियमपरिपत्रकात मुख्याध्यापक आणि प्राचार्यांवर काही अतिशय महत्त्वाच्या जबाबदाऱ्या सोपवण्यात आल्या आहेत:
• चुकीची फी घेतली असल्यास परत करावी: ज्या शाळा किंवा कॉलेजने विद्यार्थ्यांकडून परीक्षा शुल्क आधीच जमा करून घेतले आहे, परंतु ते अद्याप मंडळाकडे भरलेले नाही, अशा शाळांनी ते पैसे संबंधित विद्यार्थ्यांना तात्काळ परत करावेत, असे सक्त आदेश देण्यात आले आहेत.
• तांत्रिक अचूकता (Bank Account & Aadhaar Link): विद्यार्थ्यांची माहिती भरताना मुख्याध्यापकांनी विद्यार्थ्यांच्या किंवा त्यांच्या पालकांच्या आधार लिंक असलेल्या बँक खात्याची (Bank Details) माहिती अगदी अचूक भरायची आहे. जर आधार नंबर किंवा बँक खाते चुकीचे दिले, तर फी परतावा मिळण्यात अडचण येईल आणि याची संपूर्ण जबाबदारी संबंधित मुख्याध्यापक/प्राचार्यांची राहील.
• पोर्टलवर नोंद कशी करावी?: शाळांना त्यांच्या ‘Institute Login’ मधून अर्ज भरताना Application = Drought Entry / दुष्काळग्रस्त नोंद या विशिष्ट पर्यायामध्ये (Option) जाऊन पात्र विद्यार्थ्यांची नोंदणी करायची आहे. ही संपूर्ण कार्यवाही मुख्याध्यापकांनी ७ दिवसांच्या आत पूर्ण करायची आहे.
