केंद्र सरकारच्या मंत्रालये, विभाग आणि सर्वोच्च संस्थांसाठी File your RTI application Online and Offline दाखल करा असे सूचित केले आहे. प्रत्येक वापरकर्त्यांनी हा File your RTI application Online and Offline arj भरणे आवश्यक आहे, ज्यामध्ये भारताचे सर्व मंत्रालय/विभागाचे नाव, अर्जदाराचे नाव, पत्ता, शैक्षणिक तपशील, फोन नंबर, ईमेल आयडी, नागरिकत्वाची माहिती इत्यादी नमूद करावी. आपण तपशील भरू शकता आणि आवश्यक कागदपत्रे अपलोड करू शकता.
File your RTI application Online and Offline अधिक माहितीसाठी, येथे भेट द्या:
http://www.rtionline.gov.in/request/request.php
RTI कायदा आपल्याला काय देतो,
माहितीचा अधिकार (RTI ) कायदा, २००५, भारतातील प्रत्येक नागरिकाला सार्वजनिक प्राधिकरणांकडून माहिती मिळवण्याचा अधिकार देतो—जसे की सरकारी, निमसरकारी विभाग, नगरपालिका, सार्वजनिक क्षेत्रातील उपक्रम किंवा कायद्याच्या कक्षेत येणाऱ्या संस्था आणि भरीव सरकारी निधी मिळवणाऱ्या संस्था. प्रत्येक सार्वजनिक प्राधिकरणाकडे एक जन माहिती अधिकारी (PIO) असतो, जो अर्ज स्वीकारतो आणि माहिती देतो.
माहिती मिळवण्यासाठी आपल्याला कारण देण्याची गरज नाही (कलम ६(२)), तसेच आपल्याला वकिलाचीही आवश्यकता नाही. एक साधा लेखी अर्ज पुरेसा आहे.
File your RTI application Online and Offline ARJ करण्यापूर्वी: माहिती आधीच सार्वजनिक आहे का ते तपासा.
बऱ्याच प्रकरणांमध्ये, नागरिक ज्या माहितीसाठी आरटीआय दाखल करतात, ती माहिती आधीच सार्वजनिक असते. आधी तपासल्याने तुमचा ३० दिवसांचा प्रतीक्षाकाळ वाचतो:
- अर्जांची स्थिती (जसे की प्रमाणपत्रे, शिधावाटप कार्ड, निवृत्तीवेतन, शिष्यवृत्ती) अनेकदा विभागाच्या स्वतःच्या पोर्टलवर किंवा राज्य सेवा पोर्टलवर प्रदर्शित केली जाते.
- शासकीय आदेश, परिपत्रके, मंजूर अंदाजपत्रके आणि योजनांची मार्गदर्शक तत्त्वे अनेकदा विभागाच्या वेबसाइटवरील “दस्तऐवज” किंवा “सक्रिय प्रकटीकरण” (विभाग ४) पृष्ठांवर आढळतात.
- न्यायालयाचे निकाल आणि प्रकरणांची स्थिती ई-कोर्ट्सवर (services.ecourts.gov.in आणि judgments.ecourts.gov.in) विनामूल्य उपलब्ध आहेत.
जेव्हा तुम्हाला आवश्यक असलेली कागदपत्रे प्रकाशित केलेली नसतात, किंवा जेव्हा तुमचा अर्ज कुठे तरी अडकलेला असतो आणि त्याचे कारण कोणीही स्पष्ट करू शकत नाही, तेव्हा आरटीआय सर्वात उपयुक्त ठरतो.
File your RTI application Online Arj कसा करावा
केंद्र सरकारच्या मंत्रालये, विभाग आणि बहुतेक केंद्रीय सार्वजनिक प्राधिकरणांसाठी: rtionline.gov.in ला भेट द्या. अधिकृत पोर्टलद्वारे अर्ज करा, तुमचा अर्ज (३,००० अक्षरांपर्यंत) टाईप करा आणि शुल्क भरा. उपलब्ध पेमेंट पर्यायांद्वारे ₹१० ऑनलाइन भरा आणि नोंदणी क्रमांकाचा वापर करून स्थिती तपासा.
राज्ये: अनेक राज्यांचे स्वतःचे आरटीआय पोर्टल आहेत; काही त्यांच्या सेवा पोर्टलद्वारे किंवा फक्त कागदावर (हार्ड कॉपी) अर्ज स्वीकारतात. ऑनलाइन अर्ज उपलब्ध आहेत असे गृहीत धरण्यापूर्वी तुमच्या राज्याचे अधिकृत आरटीआय पोर्टल नक्की तपासा.
काही प्राधिकरणे (जसे की अनेक उच्च न्यायालये) त्यांच्या स्वतःच्या नियमांनुसार स्वतंत्र आरटीआय पोर्टल चालवतात.
File your RTI application Offline अर्ज (सर्वत्र वैध)
- अर्ज इंग्रजी, हिंदी किंवा तुमच्या प्रदेशाच्या अधिकृत भाषेत लिहा (कलम ६(१))—तो साध्या कागदावर लिहा; राज्याच्या नियमांनुसार विशिष्ट नमुना आवश्यक असल्याशिवाय कोणत्याही विहित नमुन्याची आवश्यकता नाही.
- ज्या प्राधिकरणाकडे नोंद आहे, त्यांच्या “सार्वजनिक माहिती अधिकारी (PIO)” यांना उद्देशून तो लिहा.
- तुम्हाला आवश्यक असलेली माहिती क्रमांकित मुद्द्यांमध्ये आणि शक्य तितक्या स्पष्टपणे लिहा.
- तुम्ही भारतीय नागरिक आहात असे घोषित करा.
- प्राधिकरणाच्या आरटीआय नियमांनुसार परवानगी असलेल्या पद्धतीने अर्ज शुल्क भरा—सामान्यतः इंडियन पोस्टल ऑर्डर (आयपीओ), कोर्ट-फी स्टॅम्प, डिमांड ड्राफ्ट किंवा पावती घेऊन रोख स्वरूपात. केंद्रीय प्राधिकरणांसाठी शुल्क ₹१० आहे; राज्यांनुसार शुल्क वेगवेगळे असते.
- तो नोंदणीकृत टपालाने किंवा स्पीड पोस्टने पाठवा (पावती जपून ठेवा), किंवा तो व्यक्तिशः सादर करा आणि तुम्हाला पोचपावती मिळेल याची खात्री करा.
File your RTI application Online and Offline ARJ Pdf
पुढे काय होते
सर्वसाधारणपणे, माहिती अधिकाऱ्याने (PIO) File your RTI application Online and Offline ARJ मिळाल्यापासून ३० दिवसांच्या आत प्रतिसाद देणे आवश्यक आहे (कलम ७(१)). जर माहिती एखाद्या व्यक्तीच्या जीवनाशी किंवा स्वातंत्र्याशी संबंधित असेल, तर ही कालमर्यादा ४८ तास आहे.
जर तुमचा अर्ज चुकीच्या प्राधिकरणाकडे पाठवला गेला असेल, तर कलम ६(३) नुसार, तो योग्य प्राधिकरणाकडे हस्तांतरित करणे आवश्यक आहे (सामान्यतः ५ दिवसांच्या आत), आणि तुम्हाला याची माहिती दिली पाहिजे.
जर प्राधिकरणाने विहित कालमर्यादेत प्रतिसाद दिला नाही, तर माहिती विनामूल्य प्रदान करणे आवश्यक आहे (कलम ७(६)).
जर कोणताही प्रतिसाद मिळाला नाही, किंवा मिळालेला प्रतिसाद असमाधानकारक असेल, तर तुम्ही प्रथम अपील दाखल करू शकता—प्रथम अपीलांविषयी स्वतंत्र माहिती पहा.
काही महत्त्वाच्या सूचना
सर्व गोष्टींच्या प्रती जपून ठेवा: File your RTI application Online and Offline ARJ, शुल्काचा पुरावा आणि टपालाची पावती.
अभिलेख (रेकॉर्ड्स) मागवा (उदा., “…ची प्रत…”, “अभिलेखानुसार…ची स्थिती”, “नोंदणी पुस्तिकेतील नोंद…”), मते किंवा स्पष्टीकरणे मागू नका. प्रत्येक अर्जासाठी एकच सुसंगत विषय ठेवणे उत्तम; जे अर्ज खूप मोठे असतात आणि ज्यात अनेक विभाग सामील असतात, ते तुकड्यांमध्ये पाठवले जातात, ज्यामुळे संपूर्ण प्रक्रियेला विलंब होतो.
